/ در تنطیم سند, تنظیم قرارداد, قرارداد تجاری, گروه تخصصی میثاق / توسط
آخرین زمان ویرایش:

قواعد اساسی در تنظیم قراردادهای انفورماتیك-قسمت1

مقدمه

امروزه قراردادهای بزرگ انفورماتیك روبه ازدیاد است. نظر به پیچیدگی سیستم مورد عمل دیگر این امكان برای سازندگان، متخصصان، شركت های انفورماتیك، شركت های مشاوره یا پدید آورندگان وجود ندارد كه به تنهایی یك پروژه را اجرا نمایند. پیچیدگی پروژه ها وجود تخصص های مختلفی را ایجاب می كند كه یك بنگاه به تنهایی قادر به انجام آن نیست. از این رو اشكال مختلف مشاركت بین بنگاه ها مطرح می شود كه آشنایی با آنها برای كارفرما ضروری است:
در پیمانكاری جزء فقط مقاطعه كار (پیمان كار اصلی) با كارفرما طرف قرارداد است و به تنهایی در مقابل او مسئولیت دارد. در هم پیمانی تمام افراد طرف قرارداد در مقابل كارفرما مسئولند. انواع مختلف شركت ها از جمله شركت های سهامی با توانایی های توسعه یافته و تركیبی ایجاد می شود. در گروه بندی منافع اقتصادی، بنگاه ها ضمن حفظ استقلالشان از یك نظام حقوقی خاص دارای تشریفات كمتر نسبت به شركت ها در راستای منافع مشترك پیروی می كنند.

قواعد اساسی لازم الاجرا قبل از انعقاد قرارداد

 برای این كه یك قرارداد منعقد شود، كافیست توافق در خصوص موضوع و قیمت وجود داشته باشد. در طول دوره پیش قراردادی یعنی دوره مباحثات و تمهیدات قرارداد انفورماتیك، مقاطعه كار باید كارفرما را از مسائل زیر آگاه نماید:

  • مختصات راه حل پیشنهادی
  • ویژگی های فنی
  • محدوده راه حل ارائه شده
  • رفع ابهام از نیازهای كارفرما در صورت ضرورت
  • مشكلات (تنگناهای) استفاده از سیستم
  • مقتضیات محیطی سیستم
  • هر مشكلی كه در مرحله راه اندازی سیستم ممكن است ایجاد شود

همچنین كارفرما باید:

  • نهایت تلاش برای شناسایی مقاطعه كار را انجام دهد، ازجمله تخصص، توان مالی و غیره
  • از كلیه مختصات سیستم مطلع شود تا بتواند در كمال آگاهی انتخاب نماید
  • از مقاطعه كار اطلاعات تكمیلی بخواهد
  • راه حل پیشنهادی مقاطعه كار را با سیستم های رقیب مقایسه كند
  • اطلاعات منتشر شده در مجلات تخصصی را بخواند
  • در صورت نیاز از راهنمایی های یك مشاور بهره گیرد
  • از سایر خدمات طرف قرارداد كسب اطلاع كند
  • تقاضا كند كه طرز كار سیستم نمایش داده شود و غیره

دفترچه دستورالعمل و مختصات

مكانیزه كردن یك شركت یا یك بخش خدماتی تصمیم بسیار مهمی است. انتخاب فنی سیستم، هزینه ها و تبعات وسیعی در بر دارد كه به دشواری قابل اندازه گیری است. اولین اقدام در این مسیر، توصیف نیازها به شكلی واقع گرایانه و دقیق است. كارفرما باید كلیه اقدامات لازم برای تحلیل این نیازها را به عمل آورد. در صورت عدم توان داخلی از خدمات مشاور بهره گیری نماید. مهمترین سند برای شكل دادن این نیازها، تهیه دفترچه دستورالعمل است. دفترچه دستورالعمل سندی است كه تمایلات و خواسته های كارفرما را بیان می نماید و حداقل باید دارای نكات زیر باشد:

  • نیازهای فعلی كارفرما
  • اهداف مورد نظر
  • ابزار فنی و انسانی موجود برای اجرای سیستم
  • مهلت های پیش بینی شده برای اجرای پروژه
  • تحولات آتی

دفترچه پیشنهاد سندی است كه مقاطعه كار، شروط و پیشنهادات خود را بر اساس دفترچه دستورالعمل كارفرما بیان می دارد و نهایتا دفترچه مختصات سندی است شامل دفترچه دستورالعمل و دفترچه پیشنهاد كه به امضا طرفین رسیده و در آینده ضمیمه قرارداد می گردد.

قوانین اساسی قراردادها

مسئولیت مدنی دارای جنبه عمومی است و نمی توان توسط قرارداد خلاف آن توافق كرد.

  • قراردادهای خصوصی نسبت به كسانی كه آن را منعقد نموده اند در صورتی كه مخالف صریح قانون نباشد نافذ است.
  • رعایت حقوق مصرف كننده، از جمله مجازات تقلب در فروش كالا، درج شروط تحمیلی در قرارداد، قیمت و شرایط نامناسب فروش، عدم ارائه خدمات پس از فروش و غیره.
  • رعایت قوانین و مقررات اداری كشور و ترجیحا خصوصی دستگاه در قرارداد با بخش دولتی.

شروط تحمیلی در قرارداد

فسخ یك جانبه قرارداد كه اجازه ختم قرارداد را به یكی از طرفین بدون داشتن عذر موجه و اخطار قبلی می دهد.

  • غیر قابل استناد نمودن مستندات و اطلاعات ارائه شده در زمان قبل و حین انعقاد قرارداد توسط مقاطعه كار.
  • معاف نمودن مقاطعه كار از ارائه خدمات مشاوره به كارفرما.
  • معاف نمودن كارفرما از همكاری با مقاطعه كار.
  • منتفی نمودن خدمات و پشتیبانی در مورد نرم افزارها و مستندات آنها.
  • منتفی نمودن مسئولیت ناشی از نتایج مضر استفاده از محصول، خدمات و پشتیبانی مقاطعه كار.

شرایط اعتبار قراردادها

  • رضای طرفین
  • اهلیت طرفین
  • مشروع بودن طرفین جهت قرارداد
  • مشخص بودن موضوع قرارداد
  • در مورد قراردادهای انفورماتیك به واسطه منافع اقتصادی موضوع این قراردادها و تفاوت در توانمندی فنی كارفرما و مقاطعه كار تهیه دفترچه مختصات توصیه می شود.
بنابراین طرفین قرارداد جاهل به قانون شناخته نمی شوند.

اجزای عمومی و اختصاصی قراردادهای انفورماتیك

  • تشخیص هویت طرفین، شامل عنوان دقیق، نوع شركت، آدرس، شماره ثبت شركت، میزان سرمایه شركت، نام و عنوان یا مسئولیت نمایندگان و غیره.
  • مقدمه، قبل از متن قرارداد برای توضیح مفاد قرارداد، تاریخچه و دلیل وجود قرارداد بكار می رود. باید دقت داشت كه مقدمه همان اعتباری را دارد كه سایر بندهای قرارداد دارند.
  • تعاریف، برای تعریف كردن برخی از اصطلاحات قرارداد كه نیاز به تبیین و تعریف دارند.
  • اسناد قراردادی، كه در صورت وجود ضروری است فهرستی از آنها به همراه رابطه قراردادی بین اسناد مختلف و ارزشی كه طرفین قرارداد برای آنها قائلند به همراه این اسناد ضمیمه قرارداد گردد.
  • موضوع قرارداد: ماهیت و توصیف حقوقی عملیاتی را كه اجرای آنها مورد نظر طرفین است و محدوده حقوق و تكالیف هر یك از آنها را مشخص می كند. باید كاملا روشن بیان گردد به نحوی كه برای كلیه افراد ذینفع در عملیات قرارداد فهمیده شود. از جمله قراردادهای
      • مطالعات انفورماتیك (عموما برای نیازسنجی، تجزیه و تحلیل و طراحی جامع بكار می رود)
      • تولید نرم افزار سفارشی (عموما برای نرم افزارهای ویژه بكار می رود)
      • استفاده از بسته نرم افزاری (عموما برای نرم افزارهای عمومی بكار می رود)
      • پشتیبانی نرم افزار (برای نرم افزارهای خریداری یا تولید شده بكار می رود)
      • نگهداری سخت افزار (برای سخت افزارهای موجود بكار می رود)
  • محل جغرافیایی، عمدتا برای قراردادهای پشتیبانی نرم افزار یا نگهداری سخت افزار بكار می رود و در آن سایت كاری مشخص می گردد.
  • تعهدات طرفین قرارداد، شامل تعهدات اساسی هر یك از طرفین قرارداد به طور متمركز بوده هر چند كه در شروط مختلفی از قرارداد به آنها اشاره شده باشد، از جمله در قراردادهای انفورماتیك می توان به تعهدات زیر اشاره نمود:
  • تعهد وسیله/نتیجه كه مقاطعه كار را مكلف می سازد برای نیل به یك نتیجه معین، بهترین وسایل ممكن را بكار گیرد.
  • تعهد مشاوره/همكاری كه مقاطعه كار را مكلف می نماید اطلاعات مورد نیاز كارفرما را در اختیارش قرارداده به نحوی كه كارفرما در كمال آگاهی بتواند تصمیم بگیرد. در این زمینه كارفرما نیز ملزم به همكاری است.
  • مدت قرارداد، فسخ آن و فرس ماژور، شامل مدت قرارداد در قراردادهای با مدت معین، شرایط تمدید قرارداد در صورت لزوم، دلایل فسخ، مدت پیش آگاهی از فسخ، نتایج فسخ و فرس ماژور. (موضوع فسخ عمدتا در قراردادهای با مدت نامعین مطرح می گردد)
  • قیمت، نحوه پرداخت و خسارت تاخیر، شامل مبلغ قرارداد، چگونگی كسر كسورات قانونی، زمان های پرداخت و مبلغ پرداختی، وسیله پرداخت(چك، واریز مستقیم وغیره)، نحوه محاسبه خسارات دیركرد و در صورت نیاز مشخصات بانكی گیرنده. (عموما خسارات غیر مستقیم مستقل از خسارات مستقیم و به صورت درصدی از كل مبلغ قرارداد محاسبه می گردد)
  • مالكیت مطالعاتی و فكری: در قراردادهای انفورماتیك تعیین مالكیت مطالعاتی و فكری برای طرفین قرارداد اساسی است و می تواند بر سایر جنبه های قرارداد خصوصا شرایط مالی، مسئولیت ها و ضمانت تاثیر بگذارد. (عموما مالكیت مطالعاتی متعلق به مقاطعه كار و مالكیت فكری متعلق به كارفرما است)
  • ضمانت، شامل ضمانت در صورت شبیه سازی محصول توسط مقاطعه كار، ضمانت عیوب پنهان، ضمانت انطباق محصول با مختصات پیش بینی شده در قرارداد و غیره. (عموما در قالب ضمانت حسن انجام كار و به صورت درصدی از مبلغ قرارداد تعیین می گردد)
  • عدم رقابت و عدم درخواست كاركنان، مقاطعه كار و كارفرما متعهد می گردند معاملات خاصی را انجام ندهند، سعی در استخدام و بكارگیری كاركنان یكدیگر ننمایند و غیره.
  • مقررات عمومی، شامل روش حل دعاوی، قانون حاكم به قرارداد، حل مسالمت آمیز دعاوی، چگونگی تفسیر عناوین، تمامیت قرارداد، محل اقامت، استقلال شروط و غیره.
  • نمایندگان و امضاها، كه باید توسط اشخاص حقیقی از طرف خود یا به نمایندگی از طرف كارفرما و مقاطعه كار (در صورتی كه اشخاص حقوقی باشند) و اختیارات لازم برای متعهد ساختن شركت را برخوردارند، صورت گیرد.
  • تاریخ شروع قرارداد، كه می تواند تاریخ امضا قرارداد، ابلاغ قرارداد یا غیره باشد كه در متن قرارداد باید به آن اشاره گردد.
  • تغییرات در متن قرارداد، كه باید اجازه، سطح و نحوه انجام آن در متن قرارداد مشخص گردد.

همچنین تهیه فهرست موضوعات، تدوین طرح و نقشه قرارداد، قرائت آن را آسان می نماید.

گردآوری و تدوین : شهاب فرهودی

نوشته های مشابه

پروژه های تولید نفت در دستور کار قرار گرفتند

مدیرعامل شرکت نفت فلات قاره، با اشاره به ۳۳ طرح شرکت ملی نفت برای نگهداشت و افزایش تولید نفت، از…

قواعد اساسی در تنظیم قراردادهای انفورماتیك-قسمت2

ویژگی های خاص قراردادهای مطالعات انفورماتیك كمیته پیگیری، متشكل از رئیس پروژه كارفرما، رئیس پروژه شركت خدمات مشاوره انفورماتیك و…

لطفا نظر دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *